Na rynku głównym GPW notowanych jest 10 spółek z sektora biotechnologii medycznej o wartości rynkowej 3,7 mld zł. Na NewConnect jest kolejne 12. Prognozuje się, że do 2027 r. polski rynek czerwonej biotechnologii osiągnie wartość ponad 21,5 mld zł. Obecnie jest to 14,7 mld zł

Rosnąca populacja pacjentów, przybywająca liczba badań, postęp w pracach nad nowymi lekami a także kryzys, który nastąpił w związku z pandemią COVID-19, przyczyniają się do rozwoju branży biotechnologicznej w Polsce. Każdego roku następuje rozrost polskich firm z sektora biotechnologii medycznej – wzmacnia się ich know-how, powstają kolejne firmy, pojawiają się nowe pomysły na projekty. Mowa o projektach związanych z rozwojem nowych leków, nowych metod diagnostycznych oraz technologii wspierających ich rozwój, takich jak sztuczna inteligencja czy uczenie maszynowe.

– Biotechnologia to jeden z kluczowych kierunków rozwoju branży life science, który każdego roku skokowo zwiększa swoją wartość. Część polskich projektów weszła już w fazę badań klinicznych, niektóre z nich mają wstępnie udowodnioną skuteczność i bezpieczeństwo w drugiej fazie. Jednak do przeprowadzenia trzeciej fazy badań klinicznych w większości przypadków konieczne jest pozyskanie międzynarodowego partnera – mówi Marta Winiarska, prezes Polskiego Związku Innowacyjnych Firm Biotechnologii Medycznej BioInMed. – Aby realnie wykorzystać szansę jaką daje sektor biotechnologii, niezbędne jest zrozumienie, z jakimi wyzwaniami i perspektywami mamy do czynienia. Projekty te mogą pozwolić na potężny skok inwestycyjny. Kluczowa jest jednak konsekwencja, wytrwałość oraz dywersyfikacja portfela inwestycyjnego zarówno pod względem branż, jak i obszarów. Tylko holistyczne i rozważne podejście może zapewnić końcowy sukces – dodaje ekspertka.

– Spółki biotechnologii medycznej charakteryzują się określoną specyfiką i bez zrozumienia jej bardzo trudno osiągnąć inwestorom dobre wyniki inwestycyjne w tym sektorze. Cieszymy się, że coraz więcej firm z tej branży pojawia się na Giełdzie Papierów Wartościowych. Liczymy, że będzie ich jeszcze więcej. Obecna wartość firm z sektora biotechnologii notowanych na wszystkich rynkach GPW wynosi blisko 5 mld zł. Wierzymy, że warsztaty dotyczące inwestowania w spółki biotechnologii medycznej zwiększą wiedzę inwestorów i pozwolą zrozumieć szanse i ryzyka inwestycyjne w tym sektorze, co w rezultacie zaowocuje rozwojem tej branży – mówi Maciej Bombol, dyrektor Działu Rynku Pierwotnego Giełdy Papierów Wartościowych.

– Proces rozwoju leków innowacyjnych jest bardzo złożony i czasochłonny – może trwać 10-15 lat, a prawdopodobieństwo sukcesu uzależnione jest od obszaru terapeutycznego, natomiast wyższy potencjał sprzedażowy leków, np. z obszaru ośrodkowego układu nerwowego czy onkologii kompensuje relatywnie niższe prawdopodobieństwo sukcesu w tych projektach – wyjaśnia Beata Szparaga-Waśniewska, deputy head of equity research w IPOPEMA Securities. – Wyceny spółek biotechnologicznych na giełdach bardzo spadły w ostatnim czasie. Doszło wręcz do sytuacji, w której wiele spółek, które wchodzi w skład indeksu NASDAQ Biotechnology jest wyceniane taniej niż gotówka, którą mają na bilansie. Sentyment do sektora może się poprawić w przypadku poprawy koniunktury na giełdzie lub gdy pojawią się duże transakcje przejęć z premią do kursu giełdowego, co byłoby sygnałem dla rynku, że jest już tanio – podsumowuje.

– Historycznie sektor farmaceutyczny radził sobie średnio o 3 proc. wyżej niż rynek. W przypadku spółek biotechnologicznych w ciągu ostatnich 10 lat jest jeszcze lepiej. Przyspieszony rozwój gospodarczy na całym świecie oraz pandemia COVID-19 spowodowały wzrost popytu na innowacyjne leki, szczególnie leczenie spersonalizowane. Te czynniki sprawiają, że sektor biotechnologiczny jest coraz bardziej atrakcyjny dla inwestorów, którzy zmniejszają ryzyko inwestycyjne poprzez dywersyfikację portfela – mówi Zofia Szewczuk, dyrektor inwestycyjny w Polskim Fundusz Rozwoju. – Panuje niestety błędne przekonanie, że małe firmy mają wysoki wskaźnik „śmiertelności”, jednak w tym sektorze miernik ten jest w rzeczywistości niższy niż w przypadku innych transakcji VC. Wg raportów firm inwestycyjnych i analitycznych, liczba transakcji w sektorze biofarmaceutycznym, które generują straty, jest o 15 proc. niższa niż ogólne liczby dla całej branży VC, 20 proc. mniej zainwestowanych kwot jest narażonych na transakcje przynoszące straty. Sukces inwestycji w biotechnologię na wczesnych etapach może oznaczać ponad 40 proc. IRR w ciągu 15 lat, co pokrywa koszty wielu nieudanych inwestycji. Należy jednak pamiętać, że prawdopodobieństwo dotarcia do fazy komercjalizacji leku onkologicznego, który jest jednym z najbardziej ryzykownych, przed fazą I wynosi średnio ok. 5 proc. I wzrasta do ok. 8 proc. po udanej Fazie I. Dywersyfikacja na poziomie portfela zwiększa znacznie prawdopodobieństwo co najmniej jednego sukcesu – tłumaczy ekspertka.

– Prognozuje się, że globalne wydatki na leki wzrosną z 1,3 bln dol. w 2020 r. do 1,6 bln dol. w 2024 r. Do głównych stymulantów wzrostu należą: większa dbałość o zdrowie i dostępność leków, pojawianie się nowych terapii czy też starzenie się społeczeństwa i zwiększenie liczby ludzi – wyjaśnia Sylwia Jaśkiewicz, dyrektor zarządzająca w Wydziale Analiz i Rekomendacji z Domu Maklerskiego BOŚ. – Na szczególnym znaczeniu w ostatnich latach zyskują leki biologiczne, terapie genowe i komórkowe, choć ciągle leki małocząsteczkowe stanowią większość przychodów producentów farmaceutycznych. Szacuje się, że w latach 2020–2026 nowe modalności, w tym przeciwciała nowej generacji, terapie komórkowe i genowe, terapie oparte na DNA i RNA, szczepionki bioinżynieryjne, leki modyfikowane genetycznie będą stanowiły 17 proc. sprzedaży leków, 43 proc. będzie wygenerowane przez leki biologiczne, a 40 proc. leki konwencjonalne. Innowacyjne rozwiązania będą pojawiały poza liderami rynku i klasami leków o ugruntowanej pozycji. W sektorze onkologicznym dominować będą nowi gracze.– W 2021 r.  FDA zatwierdziło 50 nowych leków z czego aż 33 stanowiły leki małocząsteczkowe i 17 przeciwciała monoklonalne i inne leki o dużych cząsteczkach. Równolegle rozwijane są również tzw. terapie zaawansowane np. genowe czy komórkowe. W Polsce w każdej z tych kategorii są obecnie realizowane badania przedkliniczne lub kliniczne. Z tego też względu szczególnie ważne jest wsparcie dla tego sektora ze strony zarówno inwestorów prywatnych, jak i publicznych. To właśnie dzisiaj budujemy przyszłość polskiego biznesu i stwarzamy możliwość, aby dołączyć do elitarnego grona państw, w których opracowywane są nowe leki pozwalające odpowiedzieć na niezaspokojone potrzeby zdrowotne. Dla sukcesu potrzebne jest jednak nie tylko odpowiednie know-how i wiedza naukowa, ale również stabilne finansowanie projektów. Ta ryzykowna inwestycja, przy odpowiedniej dywersyfikacji może przynieść wielokrotne zyski – mówi Marta Winiarska, prezes Polskiego Związku Innowacyjnych Firm Biotechnologii Medycznej BioInMed. – W czasach lampy naftowej niewielu wierzyło, że pomysł zamknięcia światła w szkle jest możliwy. Chociaż wtedy ta idea wydawała się szaleństwem, to jednak dzisiaj nie wyobrażamy sobie życia bez oświetlenia elektrycznego. Ważne, abyśmy wspierali współczesnych innowatorów. Tym bardziej, że mimo młodego wieku sektora biotechnologii medycznej, już teraz w Polsce mamy przykłady udanych inwestycji – podsumowuje Marta Winiarska.

Producent rozwiązania telemedycznego Pregnabit, służącego do badania dobrostanu płodu, koncentruje się na działaniach handlowych na terenie Europy. Ponadto, spółka kontynuuje starania mające na celu uzyskanie certyfikacji urządzenia na rynku amerykańskim (FDA). Aplikacja 510 (K) ma być złożona pod koniec bieżącego roku

System Pregnabit składa się z mobilnego narzędzia do badania KTG oraz platformy telemedycznej Pregnabit Cloud. Narzędzie umożliwia kobiecie w ciąży samodzielne wykonanie KTG, w dowolnym miejscu i czasie, a następnie przesyła zapis badania do analizy przez wykwalifikowany personel medyczny. Jeśli odczyt budzi wątpliwości Medycznego Centrum Telemonitoringu to uruchamia on stosowne procedury medyczne, włącznie z wezwaniem ambulansu. Odczyt KTG generowany przez mobilny system Pregnabit jest równoważny z tym otrzymywanym w gabinecie lekarskim. Na bazie doświadczeń Nestmedic w tym roku wprowadza na rynek najnowocześniejszy na świecie system do teleKTG – Pregnabit Pro. Dotychczas z systemu Pregnabit skorzystało ponad 3,6 tys. pacjentek, wykonując niemal 39 tys. badań.

– W ubiegłym roku pomyślnie przeszliśmy audyty certyfikujące zarówno dla platformy telemedycznej Pregnabit Cloud, jak i nowego urządzenia Pregnabit Pro. Aktualnie oczekujemy na otrzymanie certyfikatu wyrobu medycznego MDR. Z chwilą jego uzyskania będziemy mogli rozpocząć sprzedaż urządzeń. Zgodnie z zawartą umową dystrybucyjną spodziewamy się sprzedaży na poziomie 1000 sztuk do końca przyszłego roku – mówi Jacek Gnich, prezes Nestmedic.

Jednocześnie, Nestmedic koncentruje się na uzyskaniu certyfikacji dla urządzenia na rynku amerykańskim (FDA). Prace w tym kierunku już się rozpoczęły, firma przewiduje, że zakończą się złożeniem aplikacji 510 (K) pod koniec roku.

Ponadto, firma kładzie nacisk na działania handlowe w krajach Beneluksu, Skandynawii, w Niemczech, Francji, Wielkiej Brytanii, Hiszpanii oraz w Czechach.

Kolejne fale pandemii przyczyniły się do wzmożonego popytu na usługi telemedyczne. W 2021 r. Nestmedic obserwował dalszy wzrost zainteresowania swoimi rozwiązaniami, a liczba zrealizowanych przez spółkę badań przekroczyła 30 tys. (wobec 10 tys. w 2020 r.). Postęp prac technologicznych, a także prowadzone z sukcesem intensywne działania prosprzedażowe nowego rozwiązania przyczyniły się do wzrostu zainteresowania inwestorów spółką Nestmedic. Pozyskane w grudniu 2021 r. w ramach emisji akcji serii M środki w kwocie 9,9 mln zł pozwalają firmie realizować plany związane z wdrożeniem technologii Pregnabit Pro na rynku europejskim i amerykańskim.

Szpital Cape Cod, znajdujący się na wschodnim wybrzeżu USA w stanie Michigan, to jeden z liderów walki z nowotworami jamy brzusznej wykorzystujący procedurę termoablacji. Klinika na mocy porozumienia podpisanego z Holo4Med – start-upem znad Wisły, przeprowadzi serię zabiegów, wykorzystując opracowaną przez Polaków technologię obrazowania pola operacyjnego w formie hologramów

Już w czerwcu tego roku, lekarze z Cape Cod Hospital, będą testować rozwiązanie HoloMIAI, które ma wspomóc przeprowadzanie zabiegów termoablacji. Ta metoda leczenia, stosowana jest w walce z nowotworami wątroby. Innowacją opracowaną przez polski start-up jest wykorzystanie gogli HoloLens drugiej generacji, do wyświetlania trójwymiarowego pola operacyjnego w czasie rzeczywistym – podczas zabiegu. Urządzenie wyświetla przed oczami radiologa interwencyjnego hologramy, generowane z wykorzystaniem oprogramowania HoloMIAI.

Zespołowi chirurgów i radiologów, którzy będą testowali technologię HoloMIAI, przewodniczyć będzie światowej sławy ekspert, doktor medycyny Damian E. Dupuy, który jest dyrektorem kliniki leczenia nowotworów metodą ablacji w Cape Cod Hospital. Wykorzystując oprogramowanie rozwijane przez polski start-up, specjaliści będą mogli precyzyjniej wykonywać zabiegi termoablacji. Zabieg polega na wprowadzeniu specjalnej elektrody w kształcie igły do centrum guza nowotworowego i poddanie go działaniu prądu przemiennego o wysokiej częstotliwości. Taka procedura medyczna prowadzi do obumarcia tkanki nowotworowej, a precyzja w przeprowadzeniu zabiegu ma kluczowe znaczenie dla jego powodzenia.

– Dotychczas nasze rozwiązanie przetestowano podczas ponad 30 zabiegów, potwierdzając jego skuteczność. Planowane w USA testy to kolejny etap prezentacji możliwości opracowanej przez nas technologii. Jak do tej pory, według naszych ustaleń system HoloMIAI wpływa na zwiększenie precyzji wkłucia, skraca czas zabiegu oraz zmniejsza powikłania pooperacyjne — wyjaśnia Łukasz Przepióra chief operating officer (COO) w Holo4Med.

Efekty swojej pracy zespół Holo4Med wraz z szefem kliniki termoablacji Damianem E. Dupuy, zaprezentuje podczas odbywającej się w Bostonie pod koniec czerwca globalnej konferencji poświęconej radiologii. Podczas wystąpienia zaprezentowane zostaną dotychczasowe wyniki testów. Audytorium zapozna się ze szczegółami badań mówiącymi między innymi o tym, że opracowane przez Holo4Med rozwiązanie zwiększa precyzję przeprowadzanych zabiegów, pozwala optymalnie dobrać zastosowaną metodę terapii i zmniejsza traumatyczność całej procedury dla pacjenta. Wszystko to w konsekwencji skraca czas przebywania pacjenta w placówce medycznej.

Holo4Med to jeden z liderów wśród polskich start-upów z obszaru MedTech. Oprócz wsparcia lekarzy w zabiegach medycznych z wykorzystaniem technologii mieszanej rzeczywistości spółka stworzyła także hybrydową platformę telemedyczną – MediHELP, która pozwala m.in. na zdalny monitoring stanu zdrowia pacjentów w ich własnych domach. Technologia łączy aplikację mobilną z urządzeniami diagnostycznymi takimi jak cyfrowy ciśnieniomierz, glukometr, pulsoksymetr, stetoskop czy opaska medyczna.