Organizację Gospodarki Odpadami Jądrowymi (NWMO), agenda rządu Japonii chce utworzyć na wyspie Minamitori, najbardziej wysuniętej na wschód wyspie Japonii składowisko odpadów radioaktywnych ze wszystkich japoński elektrowni jądrowych. Sceptyczne jest Ministerstwo Obrony twierdzące, że trzeba będzie utworzyć tam dość dużą bazę wojskową dla jego ochrony.
Minamitori byłaby czwartym takim stanowiskiem w Japonii po Suttsu, Kamoenai i Genkai. Obecnie zaczynają się badania wstępne stanowiące pierwszy etap trzyetapowego, 20-letniego procesu wyboru stałego miejsca składowania odpadów z elektrowni jądrowych. Zgodnie z planem badania obejmą całą wyspę Minamitori i otaczające ją dno morskie wzdłuż wybrzeża. Projekt nadzorowany przez Organizację Gospodarki Odpadami Jądrowymi zatwierdziło już japońskie Ministerstwo Przemysłu.
„Będziemy kontynuować badania ostrożnie i systematycznie. Mamy nadzieję przeprowadzić takie badania w jak największej liczbie regionów w kraju” – powiedział prezes organizacji, Akira Yamaguchi. Jak dodał, proces wyboru ostatecznego miejsca składowania wysoce radioaktywnych odpadów obejmuje wstępne badania, wstępne dochodzenie i szczegółowe analizy.
Minamitori, położona około 1900 kilometrów na południowy wschód od Tokio, według resortu przemysłu wydaje się najodpowiedniejszą lokalizacją, ponieważ w odróżnieniu od do pozostałych trzech gmin, na terenie których znajdują się składowiska, nie ma tam ludności cywilnej. Na wyspie znajduje się niewielka baza wojsk łączności, nasłuchu i walki radioelektronicznej Morskich Sił Samoobrony oraz lotnisko. Wyspa ma mimo tego władze samorządowe i burmistrza, znajdują się one jednak na stałym lądzie nie na samej wyspie. Zarządzana jest także przez władze metropolitalne.
W marcu Ministerstwo Gospodarki, Handlu i Przemysłu wnioskowało o przeprowadzenie badań na wyspie, zaś burmistrz Ogasawara Masaaki Shibuya wyraził zgodę w kwietniu.
Początkowy etap potrwa dwa lata i obejmie sprawdzenie warunków gruntowych oraz aktywności wulkanicznej na podstawie opublikowanych danych geologicznych. Dofinansowanie z budżetu będzie takie samo, jak dla innych gmin, które przechodzą takie badania i wyniesie do 2 mld jenów w grantach, czyli ok. 12 mln dolarów.
Problemem jest zgoda gubernator Tokio Yuriko Koike, która jak dotąd nie ujawniła swojego stanowiska. Przyczyną jest prawdopodobnie, jak wynika z nieoficjalnych informacji, sceptyczne stanowisko resortu obrony co do lokalizacji składowiska na Minamitori. Armia i Marynarka Wojenna twierdzą bowiem, że składowisko takie oznaczałoby konieczność dużej rozbudowy małej obecnie bazy „dla jego ochrony” oraz objęcia go stałym systemem nadzoru ze strony Sił Powietrznych, co generowałoby dodatkowe koszty.
