Komisja Europejska zawarła porozumienia z koncernem Pfizer i kilkoma innymi europejskimi producentami leków, by zarezerwować moce produkcyjne umożliwiające wytworzenie 325 mln dawek szczepionek na wypadek ewentualnego zagrożenia zdrowotnego. Nie dotyczy to w ogóle szczepionek przeciw COVID-19, a przyszłej ewentualnej pandemii.
Umowa ta obejmuje zarówno szczepionki mRNA wektorowe, jak i białkowe i nie jest w żaden sposób związana z obecnymi umowami Unii Europejskiej z producentami, w tym także Pfizerem, dotyczącymi szczepionek przeciwko COVID-19. Jak stwierdziła Komisja Europejska, zawarto ją ponieważ „Europa musi być lepiej przygotowana na przyszłe zagrożenia zdrowotne”. Warto wspomnieć, że duże zaniepokojenie budzi ekspansja ptasiej grypy z wirusem H5N1 drogą powietrzną. Obecnie także w Polsce, znana jako „grypa kotów”, może szybko dokonać transferu międzygatunkowego na ludzi. Jest pierwszym kandydatem do nowej pandemii.
Umowa ustala, że firmy będą gotowe do reagowania na kryzys poprzez aktualizowanie swoich mocy produkcyjnych i monitorowanie łańcuchów dostaw, „w tym gromadzenie zapasów w razie potrzeby”. Jeśli zostanie ogłoszony nowy stan zagrożenia zdrowia publicznego, firmy „szybko rozpoczną produkcję”.
Jednak Działacze na rzecz równego dostępu do szczepionek twierdzą, że Unia ryzykuje powtórzenie się tego, co Światowa Organizacja Zdrowia nazwała „szczepionkowym apartheidem” podczas COVID-19.
„Po pandemii, w której kraje rozwijające się zostały odesłane na koniec kolejki po szczepionki i leczenie wydaje się, że UE i firmy farmaceutyczne planują powtórzyć to wszystko podczas kolejnego kryzysu zdrowotnego” – powiedział Mohga Kamal-Yanni, dyrektor i współlider ds. polityk w People’s Vaccine Alliance.
Komisja wybrała zakłady koncenu Pfizer w Irlandii i Belgii w celu zarezerwowania zdolności do produkcji szczepionek mRNA. Ustalono także, że hiszpańskie firmy Reig Jofre i Laboratorios Hipra zarezerwują moce produkcyjne na szczepionki białkowe, zaś holenderska firma Bilthoven Biologicals na szczepionki wektorowe.
Jak stwierdził zarząd Pfizera, zrozumiała jest „pilna potrzeba lepszej gotowości na pandemię i planowania reagowania”, zaś koncern podjął „kilka kluczowych kroków w kierunku gotowości na potencjalne przyszłe globalne pandemie” nie podając jednak szczegółów.
Reig Jofre poinformował, że jego umowa z UE zarezerwowała zdolności produkcyjne na cztery lata, z możliwością przedłużenia na maksymalny okres ośmiu lat. Ani firmy, ani UE nie ujawniły szczegółów finansowych umowy.
Światowa Organizacja Zdrowia WHO wezwała rządy i producentów do zarezerwowania do 20% wszelkich testów, szczepionek lub terapii dla globalnej agencji w celu dystrybucji w biedniejszych krajach, aby uniknąć powtórzenia „katastrofalnej porażki” podczas pandemii COVID, zgodnie z projektem globalnego porozumienia w sprawie pandemii, które jest obecnie przedmiotem dyskusji. Najpierw musi jednak powstać porozumienie, by można było wprowadzić reguły dystrybucji. Według nieoficjalnych informacji nadal do niego daleko.
